Fietsen in de omgeving van Lochem betekent rijden over een landschap dat door ijstijden is gevormd en vandaag nog steeds bepalend is voor routes, vergezichten en het gebruik van de natuur. De Lochemse Berg is een bijna 50 meter hoge heuvel tussen Lochem en Barchem. De plaatsnaam Barchem komt van deze berg en betekent eigenlijk 'Dorp nabij de berg'. De berg is ontstaan in de laatste ijstijd, door het ijs is dit stuk land omhoog gekomen. Als je goed kijkt ontdek je dat de berg eigenlijk uit twee bergen bestaat, namelijk de Lochemse Berg van negenveertig meter hoog en de Kale Berg van ruim zesenveertig meter hoog. Deze tweeling vormt samen met de Paaschberg het hart van een bewegwijzerde mountainbike- en fietsinfrastructuur die in de gemeente Lochem en de Achterhoek intensief wordt gebruikt.
De omgeving leent zich voor zowel recreatief toertoeren als voor technisch mountainbiken. Tijdens de fietsroutes wisselen unieke vergezichten, gezellige dorpskernen, prachtige landgoederen, historische gebouwen, oude boerderijen en inspirerende musea elkaar af. De fietsroutes worden in de regio gepresenteerd als een fijn dagprogramma met afwisselende landschappen van bossen, water en stuwwallen.
Geologie en opbouw van de stuwwal
De twee heuvels zijn een restant van de voorlaatste ijstijd. Ze hadden lange tijd geen hoge begroeiing. De bossen zijn in de eerste helft van de 19e eeuw aangeplant.
De heuvels zijn het restant van een stuwwal die in de voorlaatste ijstijd door het landijs was opgestuwd. In de laatste ijstijd zijn door erosie dalen in de Lochemse Berg ontstaan. Rondom de stuwwal is toen een gordel van dekzand afgezet. In die tijd was de stuwwal zelf niet begroeid, daarvoor was het te droog en te koud.
Op de zuidhelling van de Lochemse Berg ligt een kwelplek met glashelder water. Grondwater sijpelt hier naar boven. Hier komen kruiden voor als waterpostelein en moerasdroogbloem.
Al in de late middeleeuwen was het gebied rond de Lochemse Berg bewoond. Dit blijkt uit gevonden sporen van woningen en ijzerwinning. Op de flanken van de heuvels waren akkers. De nattere gronden in de dalen werden gebruikt als grasland of hooiland.
Het beheergebied heeft een duidelijke administratieve positie. Locatie Barchemseweg 7241 JE Lochem, Regio Achterhoek – Gemeente Lochem, Verworven 1934 – Oppervlakte 155 ha. Voorzieningen binnen het gebied worden aangegeven als Wandelen, Wandelroute, Wild kijken, Horeca.
| Kenmerk | Lochemse Berg | Kale Berg |
|---|---|---|
| Hoogte | 49 meter | ruim 46 meter |
| Ontstaansperiode | voorlaatste ijstijd, stuwwal | voorlaatste ijstijd, stuwwal |
| Begroeiing | aangeplant eerste helft 19e eeuw | aangeplant eerste helft 19e eeuw |
| Bijzonderheid | kwelplek zuidhelling met glashelder water | deel van hetzelfde stuwwalsysteem |
Fietsroutes in de gemeente Lochem
Fietsen door bossen, langs water en door prachtige natuurgebieden zoals de Lochemse berg maakt omgeving Lochem perfect voor een fijne dag fietsen. De routes bieden een combinatie van cultuurhistorie en natuur.
Een voorbeeldroute die wordt aangeboden is Rondje Lochem 20 km. Startpunt is Markt 2, 7241 AA Lochem. Een fietsroute van Lochem naar Barchem en met een lusje terug naar Lochem van 20 kilometer. Deze route start bij de VVV Lochem. Je fietst door het afwisselende landschap van de gemeente Lochem. Eerst ga je richting Zwiep waar je meer te weten kunt komen over de Witte Wieven of een kijkje kunt nemen bij de Zwiepse Molen. Daarna fiets je verder naar Barchem, langs de Lochemse en de Kale Berg. Na Barchem fiets je door het prachtige Grote Veld weer terug naar Lochem.
De route kan worden uitgebreid met een tochtje over de Berkel met de Berkelzomp. Dit kun je vooraf boeken bij de VVV Lochem. De route kost € 2,00 en is te koop bij de VVV Lochem en een aantal agentschappen en folderservicepunten. Wil je deze route liever opgestuurd hebben, dat kan. Stuur een mail naar [email protected] met daarin duidelijk welke route je wilt bestellen en je adres. Naast de kosten van de route vragen wij een bijdrage in de porto- en administratiekosten. Meer info, tips en reserveren: VVV Lochem, Markt 2, (0573) 25 18 98, [email protected].
Een andere beschreven fietstocht is Over de Lochemse Berg op zoek naar kristallen. Deze route verbindt Lochem, Borculo, Geesteren. Wanneer je in Borculo fietst, kom je langs rivier de Berkel die dwars door het centrum van Borculo heen loopt. Verder kan je in Borculo op zoek gaan naar mooie kristallen en mineralen in het Kristalmuseum. Zo kun je per land ontdekken welke mineralen daar voorkomen en leer je er meer over de gesteenten die onze aarde kent. Tijdens deze route kun je dus genieten van interessante afstapmomenten, fiets je door charmante dorpjes en kijk je je ogen uit wanneer je door de stukken natuur fietst.
Mountainbikeroute Lochem en het MTB netwerk Achterhoek
De mountainbikeroute Lochem is gelegen in Nationaal Landschap De Graafschap. Dit natuurrijke gebied vind je in de Gelderse Achterhoek tussen Zutphen, Borculo, Zelhem en de grens met Overijssel met in totaal een oppervlakte van 42.000 hectare. De omgeving kenmerkt zich door een rijke afwisseling in het landschap. De dichte bossen, grillige houtwallen en rijke slootkanten vormen een ideaal decor voor een bewegwijzerde mountainbikeroute.
De moeilijkheidsgraad van deze route is gemiddeld. Je kunt de route starten bij een specifiek startpunt. Er is een GPS-track bestand beschikbaar. De startcoördinaten zijn:
N 52.14643, E 6.41132
De mountainbikeroute Lochem kent een aantal mooie en uitdagende singletracks die je achtereenvolgens voeren over de Paaschberg, de Lochemse Berg en de Kale Berg. De Lochemse Berg is met bijna 50 meter de hoogste van de drie. Voor Nederlandse begrippen is de route behoorlijk pittig door de relatief steile hoogteverschillen en is geen route voor beginnende mountainbikers. Het grootste deel van de route gaat door natuurgebied van het Geldersch Landschap.
Tussen Barchem en Lochem is de route nagenoeg vlak, mooi om je eerst warm te rijden.
De route maakt onderdeel uit van het MTB netwerk Achterhoek. De routes Lochem en Borculo raken elkaar en Lochem en Vorden zijn door een verbindingsroute van ongeveer 1,7 kilometer met elkaar verbonden.
Fietsers mogen alleen gebruik maken van de ter plekke aangegeven ATB-route. De goed aangegeven route geeft mountainbikers een aantrekkelijk parcours met daarin mooie en steile klimmetjes en evenzo mooie afdalingen. Wandelaars en sportieve fietsers zijn zo gescheiden.
| Route-element | Beschrijving |
|---|---|
| Hoogteverschil | relatief steile klimmen en afdalingen op Lochemse Berg en Kale Berg |
| Oppervlakte natuurgebied | 155 ha beheerd gebied Lochemse Berg |
| Netwerk | onderdeel MTB netwerk Achterhoek, verbinding Lochem-Vorden circa 1,7 km |
| Moeilijkheid | gemiddeld, niet geschikt voor beginnende mountainbikers |
Afstapmomenten langs de fietsroutes
De routes combineren natuur met culturele stops. In Borculo ligt het Kristalmuseum waar je per land kunt zien welke mineralen voorkomen. De rivier de Berkel loopt dwars door het centrum van Borculo. In Zwiep kunnen bezoekers informatie vinden over de Witte Wieven en de Zwiepse Molen bekijken.
In Barchem bevindt zich een culinair restaurant dat deel uitmaakt van het landschap. Restaurant De Lochemse Berg is een klassiek en elegant restaurant in Lochem, gelegen in de Achterhoek. Ons restaurant is gevestigd in Barchem, gemeente Lochem, Gelderland, en is goed bereikbaar vanuit de hele Achterhoek. De Lochemse Berg is een culinair restaurant in Lochem met een seizoensgebonden keuken waarin klassieke gerechten en moderne invloeden samenkomen.
Openingstijden restaurant:
- geopend van dinsdag tot en met zaterdag van 11.00 uur
- Lunch aankomst tussen 12.00-14.00 op woensdag tot en met zaterdag
- Diner aankomst tussen 18.00-20.00 op dinsdag tot en met zaterdag
- Tijdens feestdagen zoals Kerst werken wij met speciale menu’s en aangepaste openingstijden
Het menu wisselt per seizoen en bestaat uit vlees-, vis- en vegetarische gerechten, bereid met verse en lokale ingrediënten. Gemiddeld hebben wij 1 nieuw gerecht per week. Er zijn vegetarische gerechten in de a la carte kaart. Mocht je geheel vegetarisch wensen te eten kan dit uiteraard. Geef dit aan bij het maken van de reservering en we zullen het menu hierop aanpassen. Aan de veganistische eetwens kunnen wij helaas niet voldoen, we koken veel met room en boter. Ja, wij kunnen rekening houden met glutenvrij dieet.
Voor overnachting is er Hotel De Lochemse Berg, een stijlvol hotel in Lochem, gelegen in de Achterhoek, waar comfort, rust en gastvrijheid centraal staan. Het hotel ligt in Lochem, Gelderland, midden in de natuur van de Achterhoek en dichtbij wandel- en fietsroutes. Ja, De Lochemse Berg is een hotel in de Achterhoek en vormt een ideale uitvalsbasis om de regio te verkennen.
- Het hotel beschikt over comfortabele kamers, ingericht in een klassieke en elegante stijl, geschikt voor zowel korte als langere verblijven
- Ja, het hotel is zeer geschikt voor een weekendje weg in de Achterhoek, met rust, natuur en culinaire mogelijkheden
- Ja, wij ontvangen regelmatig gasten voor zakelijke overnachtingen in Lochem en de Achterhoek
Ontbijt, faciliteiten & comfort:
- Afhankelijk van het arrangement is ontbijt inbegrepen. Informeer bij je reservering naar de mogelijkheden
- Wij serveren het ontbijt tussen 9.00 en 10.00 uur aan tafel
- U bent van harte welkom om tot 11.00 uur rustig te blijven zitten, gelijk aan de uitchecktijd
- Ja, gasten kunnen gebruikmaken van gratis parkeergelegenheid bij het hotel
- Het hotel is grotendeels rolstoeltoegankelijk
- Ja, er zijn fietsenstallingen aanwezig en het restaurant is goed bereikbaar met het openbaar vervoer
- Houd er rekening mee dat wij niet beschikken over een aangepast invaliden toilet
Praktisch fietsen in de Achterhoek
De routes zijn bewegwijzerd en voorzien van informatiepunten. Voor de mountainbikeroute geldt dat alleen de aangegeven ATB-route gebruikt mag worden. Dit scheidt sportieve fietsers en wandelaars. De routes lopen door natuurgebied van het Geldersch Landschap, wat betekent dat het beheer gericht is op behoud van kwelgebieden, bos en cultuurhistorie.
Het gebied rond Lochem is ook geschikt voor toerfietsers die geen mountainbike gebruiken. Fietsen door bossen, langs water en door prachtige natuurgebieden zoals de Lochemse berg maakt omgeving Lochem perfect voor een fijne dag fietsen. Door vele fietsfanaten wordt de MTB route Lochem bestempeld als een topper onder Nederlandse MTB routes. Voor de getrainde mountainbiker dus een absolute must.
Conclusie
Fietsen op en rond de Lochemse Berg combineert geologie, cultuurhistorie en sportieve uitdaging. De stuwwal met Lochemse Berg van negenveertig meter en Kale Berg van ruim zesenveertig meter vormt een herkenbaar hoogtepunt in een landschap dat door erosie, dekzandafzetting en menselijk gebruik is gevormd. De kwelplek op de zuidhelling met glashelder water en kruiden als waterpostelein en moerasdroogbloem illustreert de ecologische waarde die het beheer van 155 ha gebied sinds 1934 bewaakt.
Voor de recreatieve fietser biedt Rondje Lochem 20 km een toegankelijke lus vanaf Markt 2 in Lochem via Zwiep en Barchem en terug over het Grote Veld, met de mogelijkheid tot een Berkelzomp als afstapmoment. Voor de mountainbiker is de bewegwijzerde route met singletracks over Paaschberg, Lochemse Berg en Kale Berg een pittige, gemiddelde route die niet voor beginners is en onderdeel is van het MTB netwerk Achterhoek met verbindingen naar Borculo en Vorden over circa 1,7 kilometer.
De combinatie van voorzieningen, van Kristalmuseum in Borculo tot restaurant en hotel De Lochemse Berg in Barchem, maakt de omgeving geschikt voor meerdaagse verblijven. De route-informatie via VVV Lochem, de GPS-track met startcoördinaten N 52.14643, E 6.41132 en de duidelijke scheiding tussen ATB-route en wandelroutes zorgen voor een veilige en gevarieerde fietsbeleving in Nationaal Landschap De Graafschap.