Fietsen in de Ardennen en Wallonië hoeft niet te betekenen dat je voortdurend tegen steile hellingen op moet. Juist de regio biedt een rijk aanbod aan vlakke en recreatieve routes die geschikt zijn voor gezinnen, recreatief fietsers en e-bike gebruikers. De combinatie van groen landschap, historische dorpen, rivierdalen en een goed bewegwijzerd knooppuntensysteem maakt het mogelijk om zonder zware klimmen te genieten van de kern van het Ardense landschap. Hieronder een diepgaande uiteenzetting van de vlakke opties, de beschikbare routes en de praktische aanpak voor een ontspannen fietsvakantie.
Waarom vlak fietsen in de Ardennen een eigen aantrekkingskracht heeft
De perceptie van de Ardennen als een bergachtig fietsgebied klopt deels, maar de regio kent ook uitgestrekte valleien, dalen langs rivieren en oude spoorbeddingen die nagenoeg vlak zijn. Het fietssysteem van Wallonië is erop ingericht om zowel sportieve als recreatieve fietsers te bedienen. Wallonië België Toerisme beschikt over meer dan 50 fietsroutes in de Ardennen met downloadbare routebeschrijvingen en er is een fietsbrochure beschikbaar met maar liefst 45 fietsroutes in de Ardennen en Wallonië.
Voor recreatieve fietsers is het voordeel van vlakke routes duidelijk: je kunt de omgeving actief verkennen zonder vermoeidheid door klimmen. Dat gevoel van voldaanheid na een actieve dag is een van de redenen waarom vlakke routes populair zijn tijdens de vakantie. Een e-bike maakt bovendien het mogelijk om ook licht glooiende trajecten met gemak te rijden, terwijl de nadruk blijft liggen op landschappelijk genot.
De vlakke routes zijn vaak zo uitgezet dat je waar mogelijk eindigt aan een treinstation. Dat maakt een retour per trein mogelijk met de fiets aan boord, een concept dat ook centraal staat in het boek Vlak fietsen in de Ardennen en Wallonië van Kristien Hansebout.
Vlak fietsen in de Ardennen en Wallonië: het boek van Kristien Hansebout
Vlak fietsen in de Ardennen en Wallonië is een boek van Kristien Hansebout. Kristien neemt de lezer mee langs 13 routes die vrijwel vlak zijn. De routes worden gekenmerkt door de mooiste plekjes met intrigerende verhalen, de leukste cafeetjes en restaurants en tips voor originele overnachtingen. De routes lenen zich perfect voor een fietsvakantie van enkele dagen of voor een mooie daguitstap.
Een belangrijk praktisch element van de routes in het boek is de logistiek. De dagtrajecten zijn zo uitgestippeld dat je waar mogelijk eindigt aan een treinstation zodat je met je fiets op de trein terug kan reizen naar de beginbestemming. Dat maakt meerdaagse tochten zonder auto eenvoudiger.
Genieten op 2 Wielen heeft al één route uit het boek uitgeprobeerd. Het verslag betreft de fietsroute Tussen Samber en Maas. Deze route illustreert de aanpak van vlakke, cultuurrijke trajecten in het zuiden van Wallonië.
Easy en vlakke routes in Wallonië
Fietsen in Wallonië en de Ardennen is voor iedereen mogelijk, ook als je geen klim door de heuvels wilt maken. Er zijn namelijk volop vlakke routes die je door de prachtige Ardennen en andere gebieden van Wallonië leiden. Er is een selectie van korte, iets langere en langere routes die je tot een meerdaagse fietsvakantie kan maken.
Makkelijke en mooie fietsroutes worden uitgelicht als voorbeeld van relaxed fietsen met volop genieten onderweg. Uit het grote aanbod worden routes gelicht zoals toeren door het Geopark Famenne-Ardenne of langs ander Unesco-erfgoed. Voor wie interesse heeft in historie is de fietsroute langs locaties van de Slag van Waterloo een aanrader. Tweehonderd jaar geleden vond daar een belangrijke wending in de geschiedenis plaats. Een fietstocht rondom een kasteel als bijvoorbeeld Jehay is een rit terug in de tijd. Ook zijn er routes langs brouwerijen in het nog niet zo bekende Henegouwen.
Routes voor elke fietser worden beschreven met de nadruk op e-bike gebruik. Neem je je e-bike mee waarmee je elke heuvel zonder moeite op gaat, dan kun je ondertussen genieten van het landschap, buiten zijn en actief bezig zijn. De routes zijn inclusief beschrijving te downloaden.
Vlakke en recreatieve trajecten in de Ardennen
Fietsen in de Ardennen is geweldig. Na slechts een 2-3 uur rijden komt u terecht in een groene omgeving die bij uitstek geschikt is voor het maken van mooie fietstochten. Of u nu met de e-bike komt om ontspannen te fietsen of met de mountainbike om down hill te gaan. De Ardennen is het walhalla voor iedere fietser.
Op de website van Wallonië België Toerisme staan meer dan 50 fietsroutes in de Ardennen. Van iedere fietstocht is een handige routebeschrijving te downloaden. Ook kunt u de nieuwe fietsbrochure met maar liefst 45 fietsroutes in de Ardennen en Wallonië bestellen. Routes voor echte sportievelingen en veel praktische informatie maken de fietsgids compleet. Deze is natuurlijk ook te downloaden voor gebruik op mobiel of tablet.
Een specifieke vlakke optie is de route van 125 kilometer lang die langs een oude spoorbaan door de prachtige Oostkantons voert. Onderweg komt u langs dichte bossen, kronkelende riviertjes en wuivende graanvelden. Maak een tussenstop in historische stadjes als Malmedy en Eupen. Deze route is echt de moeite waard.
In het zuiden van de Ardennen zijn vele bewegwijzerde routes te vinden in de vallei van de Viroin. Dit is een heerlijke plek om te fietsen en met een grote diversiteit in het landschap.
Langeafstandsroutes met vlakke karakteristieken
Maasfietsroute
De Maasfietsroute is dé bekendste langeafstandsroute van de Ardennen. Het 147 km lange pad voert langs de Maas vanaf het Plateau van Langres in Frankrijk door België en door Nederland tot bij Rotterdam, en is geschikt voor e-bikes, recreatiefietsers en wielrenners. Vanaf de grens bij Givet volgt het fietspad de Maas langs Dinant en Namen, Hoei en Luik, op de route te vervolgen in Nederlands Limburg. Afwisselende natuur, pittoreske dorpen en tal van bezienswaardigheden liggen langs de route.
De vallei van de Ourthe biedt een vlak alternatief met een combinatie van natuur, cultuur en geschiedenis. De route leidt je verder langs de meanderende rivier de Ourthe en door het gevarieerde landschap van de Famenne, met zijn bossen, weilanden en kalksteenformaties. Deze tocht is ideaal voor wie houdt van een combinatie van natuur, cultuur en geschiedenis. Dankzij het gebruik van het knooppuntensysteem is de route eenvoudig te volgen en aan te passen aan je eigen wensen.
Eurovelo routes
De Pelgrimsroute is Eurovelo NR. 3, een 210 km lange route van Aken in Duitsland, via Herve, het Land van Herve, Luik, Huy, Namen, Charleroi en Thuin naar Maubeuge in Frankrijk.
Via Romea Francigena is Eurovelo NR. 5 en volgt een deel van de route die de Aartsbisschop van Canterbury meer dan 10 eeuwen eerder vanuit Engeland naar Rome heeft afgelegd.
Rond de Ourthe vallei vind je enkele van de zwaarste beklimmingen van België. De routes zijn goed onderhouden en de bossen zoeken voor voldoende verkoeling op warme dagen.
Vlakke uitvalsbasissen en recreatieve lussen
Durbuy, het kleinste stadje ter wereld, is een soort actief mekka van de Ardennen. Mooie fietscircuits volgen de heuvels van de omgeving. Vaak staan fikse beklimmingen op de agenda, maar voor getrainde fietsers of recreanten met een elektrische fiets is dit geen probleem. Fiets zeker naar Palenge waar je van een schitterend vergezicht geniet.
In de omgeving van Stavelot ligt het toeristische plaatsje Stavelot. Erg populair onder fietsers, omdat de wegen in de omgeving tal van beklimmingen bieden en er vele mountainbikeroutes zijn uitgezet. Na een bezoek aan de Abdij van Stavelot kan je een fietstocht maken over de westelijke lus van 30 km langs de watervallen van Coo, het Circuit van Francorchamps en Hockai. Dit is een gemakkelijke fietstocht die ook geschikt is voor gezinnen met kinderen. Een zuidelijke lus met een lengte van 35 km is wat moeilijker. Je fiets dan door de vallei van de Amblève, met veel natuurschoon.
La Roche-en-Ardenne is een erg leuke uitvalsbasis voor een fietsweekend of actieve vakantie in de Ardennen. La Roche-en-Ardenne ligt op de heuvels niet ver van Bastogne en Houffalize. Rond de Ourthe vallei vind je enkele van de zwaarste beklimmingen van België. De routes zijn goed onderhouden en de bossen zoeken voor voldoende verkoeling op warme dagen.
Voor ontspanning zijn de Thermen en de Grotten van Remouchamps binnen bereik. Hier vind je de beroemde Thermen en kom je tot rust in de baden en sauna’s. Ook de Grotten van Remouchamps liggen binnen bereik. Het eerste deel van de grot leg je wandelend af, het tweede deel per boot over de ondergrondse rivier.
Bekendste plek voor mountainbiken
De bekendste plek om te mountainbiken in de Ardennen is Houffalize. Door de vele rotsen en hellingen rondom de stad zijn hier vele uitdagende MTB-routes te vinden. Maar ook voor de beginnende mountainbiker zijn er leuke en vooral mooie routes.
Vlakke natuurroutes in de Vlaamse Ardennen
Aan ongerepte natuurgebieden is er in de Vlaamse Ardennen absoluut geen gebrek. Er is een selectie van recreatieve fietsroutes die de mooiste landelijke hoekjes als een parelsnoer aaneenrijgt. Dit zouden de Vlaamse Ardennen niet zijn als je niet af en toe een flinke helling zou moeten bedwingen. Er zijn ook twee routes bij die grotendeels over een autovrij jaagpad lopen.
De ’t Burreken - Brakel fietsroute toont op deze gevarieerde route het fraaiste gelaat van fietsparadijs Brakel. Na een vijftal kilometer passeer je al ’t Burreken, een ronduit uniek natuurreservaat op de grens met Maarkedal en Horebeke. Hier vormen de Vlaamse Ardennen een wonderlijk lappendeken van akkers, bloemrijke weides en bronbosjes. Met centraal daarin de Krombeek, die zich diep in de heuvels heeft ingesneden en voor een zeer reliëfrijk landschap zorgt.
Dit is de habitat van de zeldzame vuursalamander en bijzondere vissoorten als rivierdonderpad en beekprik. Voorjaarsflora zoals speenkruid, gele dovenetel, sneeuwklokje, bosanemoon, grote muur, bosviooltje, wilde hyacint, daslook en slanke sleutelbloem creëren in de lente prachtige gele, witte of paarse bloementapijten.
In Zegelsem is het zalig verpozen in Den Drijhaard: in dit eetcafé met cosy terras kan je nog wat aansterken voor je de korte maar steile Leberg aanvalt. In Michelbeke moet je dan weer de Berendries over, nog zo’n reus uit de Vlaamse voorjaarsklassiekers.
Praktische vergelijking van vlakke en recreatieve routes
De keuze tussen vlakke en licht glooiende routes hangt af van het gewenste tempo en de fietservaring. Onderstaande tabel geeft een overzicht van routes met bekende afstanden en karakter.
| Route / Traject | Lengte | Type | Kenmerk |
|---|---|---|---|
| Maasfietsroute | 147 km | Lange afstand | Langs Maas van Plateau van Langres tot Rotterdam, geschikt voor e-bike en recreatief |
| Eurovelo NR.3 Pelgrimsroute | 210 km | Lange afstand | Van Aken via Herve, Luik, Huy, Namen, Charleroi naar Maubeuge |
| Oude spoorbaan Oostkantons | 125 km | Recreatief | Langs oude spoorbaan, dichte bossen, riviertjes, graanvelden, Malmedy en Eupen |
| Malmedy - Vielsalm uitdaging | 74 km | Sportief | Door hart Ardennen, glooiende heuvels, natuurpark Hoge Venen-Eifel |
| Stavelot westelijke lus | 30 km | Gemakkelijk | Langs watervallen van Coo, Circuit van Francorchamps, Hockai, geschikt voor gezinnen |
| Stavelot zuidelijke lus | 35 km | Moeilijker | Door vallei van Amblève, veel natuurschoon |
| ’t Burreken - Brakel | Onbekend | Natuur | Natuurreservaat, Krombeek, vuursalamander, voorjaarsflora |
Voorbeeld knooppuntplanning:
Startpunt -> knooppunt A -> knooppunt B -> knooppunt C -> eindpunt
Conclusie
Vlakke fietsroutes in de Ardennen en Wallonië vormen een coherent netwerk van recreatieve mogelijkheden die toegankelijk zijn voor een breed publiek. Het aanbod varieert van korte dagtochten tot meerdaagse fietsvakanties langs rivierdalen, oude spoorbeddingen en natuurgebieden. De beschikbaarheid van gedetailleerde routebeschrijvingen, de fietsbrochure met 45 routes en de meer dan 50 routes op de website van Wallonië België Toerisme maken zelfstandige planning eenvoudig.
Het boek Vlak fietsen in de Ardennen en Wallonië biedt een gecureerde selectie van 13 vrijwel vlakke routes met aandacht voor verhalen, horeca en originele overnachtingen, met een slimme logistiek die eindigt bij treinstations. Easy routes zoals door het Geopark Famenne-Ardenne, langs Unesco-erfgoed, de Slag van Waterloo, kasteel Jehay en brouwerijen in Henegouwen tonen de culturele diepgang die mogelijk is zonder zware klimmen.
Langeafstandsroutes als de Maasfietsroute over 147 km en Eurovelo NR.3 over 210 km bieden een ruggengraat voor meerdaagse tochten, terwijl lokale lussen rond Stavelot en in de Viroinvallei zorgen voor korte, vlakke ontspanning. De Vlaamse Ardennen voegen natuurgebieden als ’t Burreken toe met unieke flora en fauna, zij het met enkele steile maar korte hellingen.
Voor een optimale ervaring is een e-bike een waardevolle aanvulling, het knooppuntensysteem biedt flexibiliteit en de combinatie van natuur, cultuur en geschiedenis maakt vlak fietsen in de Ardennen tot een volwaardig alternatief voor de klassieke heuvelroutes.