Fietsen langs water combineert beweging, rust en een voortdurend wisselend landschap. In Nederland, Vlaanderen en Wallonië vormen rivieren, kanalen, plassen, meren en kuststroken de ruggengraat van tientallen fietsroutes die zowel recreatief als sportief benut kunnen worden. De routes lopen vaak grotendeels autoluw, maken gebruik van jaagpaden, dijken en knooppunten en bieden onderweg cultuur, natuur en gelegenheid tot verkoeling. Met de OV-fiets vanaf het NS-station en het RAVeL-netwerk in Wallonië zijn deze trajecten gemakkelijk bereikbaar zonder eigen auto te hoeven nemen.
De treinen van NS rijden op windstroom, waardoor een treinreis zonder CO2-uitstoot mogelijk is. Reizen met een e-bike is bovendien een duurzame keuze, je rijdt zonder uitstoot en houdt je CO₂-voetafdruk laag. Bron: Bongersbikes.nl. Op heel wat NS-stations is een OV-fiets te huur, sommige stations hebben zelfs elektrische OV-fietsen. Huur een OV-fiets naar keuze en trap een van de vele fijne fietsroutes langs het water.
Nederlandse waterfietsroutes per spoor
NS benoemt zes fietsroutes van Nederland langs het water die goed bereikbaar zijn per trein. De routes zijn gepresenteerd als zesde mooiste fietsroutes van Nederland langs het water. De lijst omvat:
- Fietsroute Zeist Waterproof: ontdek Zeist en zijn relatie met water
- Fietsen langs de Vecht: Rondje Weesp en Vreeland
- Rijd de waterrijke Reeuwijkse Plassenroute
- Rondje Bussum langs wateren en forten
- Fietsroute door de Betuwe en langs De Linge
- Limburgs Gouvernement rondtocht vanuit Maastricht
De fietsroute Zeist Waterproof leert alles over de relatie tussen Zeist en water. De route verbindt de stad met zijn waterhistorie en maakt het landschap rond Zeist beleefbaar vanaf het station.
Het rondje langs de Vecht rond Weesp en Vreeland voert door het rivierenlandschap van de Vecht met historische dorpskernen en waterrijke oevers.
De Reeuwijkse Plassenroute is een waterrijke tocht in Zuid-Holland die ook door ANWB wordt benoemd als 27 km, Bodegraven. Onderweg zie je het ene moment de plassen tussen de bladeren, het volgende moment heb je vrij zicht op het glinsterende water. De route gaat langs de Oude Rijn en langs de Wierickerschans uit 1673. In museum-proeverij De Koffietuin en Streekmuseum Reeuwijk leer je meer over de geschiedenis van dit gebied.
Rondje Bussum langs wateren en forten combineert forten en waterlopen in het Gooi.
De fietsroute door de Betuwe en langs De Linge verbindt fruitteeltgebied met een langzaam stromende rivier.
De Limburgs Gouvernement rondtocht vanuit Maastricht sluit aan bij de Maasvallei en de omgeving van de stad.
Overzicht NS routes
| Route | Focusgebied |
|---|---|
| Fietsroute Zeist Waterproof | Zeist en relatie met water |
| Fietsen langs de Vecht | Rondje Weesp en Vreeland |
| Reeuwijkse Plassenroute | Waterrijke plassen Zuid-Holland |
| Rondje Bussum | Wateren en forten |
| Fietsroute Betuwe en De Linge | Betuwe, De Linge |
| Limburgs Gouvernement rondtocht | Maastricht |
Rivierenroutes in Nederland
Naast de NS-selectie zijn er bredere rivierenroutes die de diversiteit van het Nederlandse waterland laten zien.
De Rivierenroute Rotterdam voert je langs wateren, deels in de stad en deels erbuiten. Het startpunt van de route ligt bij de Vlietkade 2 in Zevenhuizen. Via de Nesserdijk kom je al snel in een typisch Hollands rivierenlandschap terecht. Op de Groenendijk fiets je langs het monument ter nagedachtenis aan de Watersnoodramp in 1953. Bij Nieuwerkerk aan den IJssel gaat de rivier over in de Zevenhuizerplas. Via de Rotte en de Kralingse Plas fiets je terug naar de stad.
Het rivierengebied tussen Rijn en Waal biedt schitterende meren, rivieren en uiterwaarden. Een prachtig waterland om doorheen te fietsen. De route rond De Bijland is een voorbeeld. De Bijland is een meer van 300 hectare. Verder voert de route langs natuurreservaat de Oude Waal, waar ook de stuw de Oude Waal zit. Daarnaast kun je op deze route kennismaken met meerdere kleinere wateren en meertjes. De route start aan de Europakade 76 in Tolkamer. Vervolgens fiets je langs het Bijlandskanaal, dat samenvloeit met de Rijn en de Waal. Ook rijd je langs natuurreservaat de Oude Waal met Stuw Oude Waal. Bij deze route moet je mee met de veerdienst.
Fietsroutes langs water in Oost-Vlaanderen
In Oost-Vlaanderen ligt de verleidelijke Leie fietsroute. Weelderig groene oevers, lieflijke kunstenaarsdorpen en bootjes alom: als er één Oost-Vlaamse rivier verleidelijk ligt te lonken, dan zal het wel de Leie zijn. Vertrek in Drongen voor een rit langs de Dijkweg richting Afsnee, waar de overtocht met het veertje je vanzelf in vakantiestemming brengt. Verder fiets je door de nieuwe groenpool Parkbos, langs de Leiemeersen in Deurle en het sprookjeskasteel Ooidonk.
Nood aan wat afkoeling onderweg? Vosselare Put, een openluchtzwemdomein aan de Oude Leie in Astene, is een heerlijke plek voor een deugddoende duik of een sierlijke salto. Voor verfrissing in je glas zorgen de vele terrasjes onderweg. Café Oude 3 Leien bijvoorbeeld, het kleinste terras van de regio, de gezellige cafeetjes in de dorpskom van Deurle of Grand Café Het Koetshuis aan kasteel Ooidonk.
Verfrissende fietsroutes in Scheldeland
In Scheldeland kronkelen rivieren zich een weg doorheen het landschap. De routes combineren natuur, water, cultuur én veerboten.
De Baksteen Fietsroute glijdt op twee wielen door de Rupelstreek, waar de ooit zo succesvolle steenbakkersdorpen pittoresk in het landschap liggen. De route is 39 kilometer lang. Je bent getuige van hoe kleinschalige industriedorpjes zoals Hemiksem, Boom, Schelle en Niel na de teloorgang van de baksteenindustrie hun tweede adem vonden. Ook het kasteel van Aartselaar ligt op je pad, net zoals het landelijke Reet. De dijken langs de Schelde en de Rupel lijken nooit te eindigen. Afspraak in De Schorre in Boom, waar deze tocht begint.
Kust en polders van Zuid-Holland en Zeeland
De ANWB presenteert elf mooie fietsroutes langs fonkelend water, waarvan er elf gedeeltelijk langs het water voeren.
De Reeuwijkse Plassenroute is 27 km, Bodegraven, Zuid-Holland. Soms kom je op een plek die zo mooi is dat je even fantaseert over een huisje aan het water. De Reeuwijkse Plassen hebben dat effect. Het ene moment zie je ze tussen de bladeren, het volgende moment heb je vrij zicht op het glinsterende water. Maar er is meer onderweg. Je fietst langs de Oude Rijn en langs de Wierickerschans uit 1673. En in museum-proeverij De Koffietuin en Streekmuseum Reeuwijk leer je meer over de geschiedenis van dit gebied.
De Kanaalroute is 37 km, Middelburg, Zeeland. Het Kanaal door Walcheren verbindt Middelburg met twee heel verschillende plekken: Veere aan het Veerse Meer en Vlissingen aan de Westerschelde. De Kanaalroute laat je zien hoe afwisselend dit gebied is. Je fietst langs oude pakhuizen uit de 16de eeuw, uit de tijd dat Middelburg een belangrijke havenstad was. Verderop kom je bij de schutsluizen van Veere, waar boten meebewegen met het waterpeil.
Fietsen langs water in Wallonië
Wallonië is een paradijs voor wie graag langs het water fietst. Dankzij het uitgebreide RAVeL-netwerk fiets je vaak autovrij langs de Maas, Lesse, Semois of rond grote meren. Ideaal voor een daguitstap, een weekendje weg of een sportieve vakantie.
Fietsen langs de Maas neemt je mee van het schilderachtige Dinant richting Namen, langs een van de mooiste rivierlandschappen van Wallonië. Over comfortabele en grotendeels autovrije RAVeL-paden fiets je langs indrukwekkende rotswanden, charmante dorpjes en gezellige terrasjes aan het water. Met Namen als sfeervol eindpunt is deze tocht ideaal voor een zorgeloze fietsdag langs de Maas.
Fietsen langs de Lesse is pure natuurbeleving. Tussen Houyet en Jemelle kronkelt de route door een groene vallei vol bossen, charmante dorpjes en indrukwekkende tunnels, terwijl de rivier voortdurend aan je zijde blijft. De passage door de spectaculaire Hour-tunnel en langs het domein van Ciergnon geeft deze tocht een extra avontuurlijk karakter. Dankzij de vele schaduwrijke stukken is dit bovendien een heerlijke route voor warme zomerdagen.
Rond de meren van l’Eau d’Heure geniet je meteen van een heerlijk vakantiegevoel.
Rond het meer van Bütgenbach fiets je door een groen decor van bossen en heuvels, met voortdurend zicht op het water. Deze route combineert rust, natuur en frisse lucht en is bijzonder populair tijdens warme zomerdagen. Wie houdt van langere ritten kan deze regio makkelijk combineren met andere routes in de Hoge Venen of langs de RAVeL-trajecten in Oost-België.
In Henegouwen fiets je langs kanalen, oude sluizen en Unesco-erfgoed. De routes combineren industrieel verleden met verrassend veel natuur en water. Vooral de tocht langs het historische Centrumkanaal is een aanrader voor wie houdt van afwisselende landschappen en erfgoed onderweg. Ook de Dendervallei biedt mooie trajecten langs het water, met rustige paden en groene uitzichten die perfect zijn voor een ontspannen fietsdag.
Langs de Samber combineert rust, natuur en industrieel erfgoed in één verrassend gevarieerde tocht. Via vlakke jaagpaden fiets je langs het water voorbij oude sluizen, groene oevers en karaktervolle steden zoals Thuin en Charleroi. Onderweg ontdek je een minder bekende kant van Wallonië, waar natuur en geschiedenis hand in hand gaan. Dankzij het rustige parcours is de Samber ideaal voor wie graag ontspannen fietst en onderweg volop wil genieten van het landschap.
Overzicht Wallonië waterroutes
| Route | Kenmerk |
|---|---|
| Maasfietsroute | Dinant naar Namen, rotswanden, RAVeL |
| Lesse | Houyet-Jemelle, Hour-tunnel, Ciergnon |
| Meren van l’Eau d’Heure | Vakantiegevoel rond meren |
| Meer van Bütgenbach | Bossen, heuvels, zicht op water |
| Centrumkanaal Henegouwen | Historisch kanaal, Unesco-erfgoed |
| Dendervallei | Rustige paden, groene uitzichten |
| Samber | Jaagpaden, sluizen, Thuin, Charleroi |
Praktische tips voor waterfietsroutes
- Plan vertrek bij een NS-station met OV-fiets. Sommige stations hebben elektrische OV-fietsen.
- Neem rekening met veerdiensten. Zowel de Gelderse route bij Tolkamer als de Leieroute bij Afsnee maken gebruik van een veer.
- Combineer fietsen met verkoeling. Vosselare Put aan de Oude Leie in Astene is een openluchtzwemdomein.
- Gebruik het RAVeL-netwerk in Wallonië voor autovrije paden langs Maas, Lesse en Semois.
- Houd rekening met schutsluizen en waterpeil bij routes zoals de Kanaalroute bij Veere.
Conclusie
Fietsen langs water biedt in Nederland, Vlaanderen en Wallonië een continuüm van rivierlandschappen, plassen, kanalen, meren en kuststroken die elk een eigen karakter hebben. Van de waterrijke Reeuwijkse Plassen met de Wierickerschans uit 1673 en het startpunt Vlietkade 2 in Zevenhuizen voor de Rotterdamse rivierenroute, tot de Leie met vertrek in Drongen en het veertje naar Afsnee, en de Schelde en Rupel met de 39 kilometer lange Baksteen Fietsroute die start in De Schorre in Boom. In Wallonië voegen de RAVeL-paden langs de Maas van Dinant naar Namen, de schaduwrijke Lessevallei met de Hour-tunnel en de meren van l’Eau d’Heure en Bütgenbach een autovrije dimensie toe, terwijl Henegouwen en de Samber industrieel erfgoed met jaagpaden combineren. De routes zijn bereikbaar per trein met OV-fiets, vaak elektrisch beschikbaar, en passen binnen een duurzame mobiliteitskeuze waarbij treinen op windstroom rijden en e-bikes de CO₂-voetafdruk laag houden. De combinatie van water, cultuurhistorie en natuur maakt fietsen langs water tot een verfrissende manier om de regio te ontdekken.