Vrij reizen met de fiets in de trein is in Nederland een populaire keuze voor reizigers die het land willen verkennen op een duurzame en flexibele manier. Toch zijn er een aantal regels en voorwaarden die je dient te kennen om een probleemloze reis te kunnen maken. Deze regels kunnen variëren afhankelijk van de spitsuren, het type fiets en de lijn die je neemt. In dit artikel geven we een overzicht van de huidige regels, het gebruik van fietskaartjes, en geven we praktische tips om jouw fietsreis in de trein zo soepel mogelijk te maken.
Wanneer mag je een fiets meenemen in de trein?
Het meenemen van een fiets in de trein is niet altijd toegestaan en hangt af van de tijd van het jaar, de dag van de week en de spitsuren. In de week mag je een fiets alleen meenemen buiten de spitsuren. De spitsuren zijn van maandag t/m vrijdag van 6:30 tot 9:00 uur in de ochtend en van 16:00 tot 18:00 uur in de middag. In het weekend en op feestdagen mag je je fiets de hele dag meenemen in de trein.
In de maanden juli en augustus geldt er een uitzondering op deze regel: tijdens deze zomermaanden mag je fiets de hele dag meenemen in de trein. Echter, tijdens de spits kan het druk zijn in de trein, en je moet dan mogelijk wachten op de volgende trein als er geen plek meer is voor fietsen.
Per trein zijn er maximaal 12 fietsen toegestaan. Als de trein vol zit, mag je fiets niet meenemen. Dit geldt bijvoorbeeld op lijnen die worden bediend door Qbuzz.
Daluren
De daluren zijn de tijden waarin fietsen vrij meegenomen mogen worden zonder fietskaartje. Deze daluren zijn:
- In het weekend de hele dag.
- Op werkdagen:
- Vóór 7:00 uur.
- Tussen 9:00 en 16:00 uur.
- Na 18:30 uur.
Buiten deze tijden is het meenemen van een fiets alleen toegestaan als je een fietskaartje koopt of als je fiets nodig is vanwege een lichamelijke beperking.
Fietskaartjes
Als je je fiets wilt meenemen in de trein buiten de daluren of tijdens de spitsuren, moet je een fietskaartje kopen. Dit kaartje is verplicht en kost 5 euro. Het fietskaartje is te koop op de NS-website of bij de kaartautomaat. Let op: bij het aankopen van het kaartje bij de kaartautomaat moet je een toeslag van 1 euro betalen.
Op sommige lijnen, zoals de MerwedeLingeLijn (tussen Dordrecht en Geldermalsen), is het fietskaartje alleen nodig tijdens de spitsuren. Buiten die tijden mag je fiets gratis meenemen, mits het niet een bakfiets of fietskarr is.
Fietskaart Dal
Er is ook een speciaal fietskaartje voor de daluren, genaamd "Fietskaart Dal". Met dit kaartje mag je een fiets meenemen op werkdagen tussen 9:00 en 16:00 uur, na 18:30 uur en in het weekend de hele dag. Het is een e-ticket dat je online kunt kopen en kost 5 euro. Je dient bovendien een geldig vervoersbewijs voor jezelf te hebben.
Fietsen voor personen met een beperking
Als je fiets nodig is vanwege een lichamelijke beperking, mag je fiets altijd gratis meenemen in de trein, ook tijdens de spitsuren. Je moet wel in staat zijn om aan te tonen dat je fiets nodig is vanwege je beperking. Dit kan bijvoorbeeld met een gehandicaptenkaart of een WMO-pas. In dat geval is geen fietskaartje nodig.
Welke fietsen mag je meenemen?
Niet alle fietsen mogen meegenomen worden in de trein. Hieronder staat een overzicht van de fietsen die wel en niet toegestaan zijn:
| Fiets type | Mag meenemen in de trein? | Opmerking |
|---|---|---|
| Normale fietsen | ✅ | - |
| Elektrische fietsen | ✅ | - |
| Wielrenfietsen | ✅ | - |
| Tandem | ✅ | - |
| Gedemonteerde fiets | ✅ | - |
| Bakfietsen | ❌ | - |
| Fietskarrs | ❌ | - |
| Bolderkarren | ❌ | - |
| Vouwfietsen | ✅ | Moet opgevouwen zijn bij instappen en uitstappen |
Vouwfietsen mogen altijd meegenomen worden in de trein, zonder fietskaartje. Echter, je dient ervoor te zorgen dat de fiets opgevouwen is bij het instappen en uitstappen. Anders telt het als een normale fiets en is een fietskaartje nodig.
Vouwfietsen mogen maximaal 45 cm breed, 86 cm lang en 80 cm hoog zijn als ze ingevouwen zijn. Grotere vouwfietsen of uitgevouwen vouwfietsen mogen alleen meegenomen worden tijdens de daluren met een fietskaart Dal.
Fietsen in de metro en bus
Niet alleen in de trein, maar ook in de metro en bus zijn er regels voor het meenemen van fietsen. Hieronder geven we een overzicht van de regels per vervoerder.
RET-metro (Regio Rotterdam en Den Haag)
In de metro's van RET mag je fiets, buiten de spitsuren, gratis meenemen. Dit mag in het weekend de hele dag en op werkdagen tussen 9:00 en 16:00 uur en na 18:30 uur. Stap in via de deuren waar een fietsicon staat. Er is daar speciale plek voor fietsen. Let op: als het druk is in de metro, kunnen de medewerkers aangeven dat fietsen niet meegenomen mogen worden.
Vouwfietsen mogen altijd meegenomen worden, mits ze opgevouwen zijn.
GVB-metro (Regio Amsterdam)
GVB verkoopt een fietsdagticket. Met dit ticket mag je je fiets meenemen in de metro, mits je een geldig vervoersbewijs voor jezelf hebt en je reist buiten de spitsuren. De regels voor spitsuren zijn vergelijkbaar met die van NS.
HTM-RandstadRail (Lijn 3, 4 en 34)
In de RandstadRail van HTM mogen fietsen soms gratis meegenomen worden. Dit is in het weekend de hele dag en op werkdagen na 19:00 uur.
Fiets in de bus
In de meeste bussen mag je fiets niet meenemen. Uitzondering is de vouwfiets, die wel meegenomen mag worden als deze opgevouwen is. Check altijd de website van de vervoerder om te zien of fietsen toegestaan zijn.
Praktische tips voor fietsreizigers
Hier zijn een aantal tips om jouw fietsreis in de trein zo soepel mogelijk te maken:
- Plan je reis vooraf: Kijk altijd of je fiets mag meenemen in de trein of bus die je wilt nemen. Dit voorkomt ongemak op het station.
- Reis niet in de spits met je fiets: Tenzij het juli of augustus is, is het verstandig om fietsreizen te plannen buiten de spitsuren. Dit voorkomt ongemak en wachttijden.
- Zorg voor een geldig ticket: Zorg dat je een geldig vervoersbewijs hebt en eventueel een fietskaartje koopt. Als je fiets meenemen niet is toegestaan zonder kaartje, kun je anders een boete krijgen.
- Gebruik de fietsplekken op het station: Op veel stations kun je een OV-fiets huren. Dit kan handig zijn als je geen fiets hebt of niet wilt meenemen.
- Laat je fiets niet over het perron fietsen: Fietsen over het perron is verboden en kan leiden tot een boete.
- Leg je fiets op de juiste plek in de trein: Leg je fiets in het bagagerek of onder een stoel. Zorg dat je fiets niet in de weg is voor andere reizigers.
- Controleer de maximaal toegestane afmetingen voor vouwfietsen: Vouwfietsen mogen alleen meegenomen worden als ze ingevouwen zijn en binnen de toegestane afmetingen vallen.
Fiets in de trein in regio's
In sommige regio’s zijn er extra regels of voordelen voor fietsreizigers. Bijvoorbeeld op de MerwedeLingeLijn (tussen Dordrecht en Geldermalsen) mag je fiets buiten de spitsuren gratis meenemen. Tijdens de spitsuren is een fietskaartje nodig. Per trein zijn er maximaal 12 fietsen toegestaan.
In de regio’s waar Qbuzz actief is, gelden aparte regels. Deze regels zijn vanaf 1 juli 2024 aangescherpt. Tandems en ligfietsen mogen alleen nog toegestaan zijn als hulpmiddel voor reizigers met een beperking. Vouwfietsen mogen gratis meegenomen worden als ze ingevouwen zijn en binnen de toegestane afmetingen vallen.
Fiets in de trein: toekomstige ontwikkelingen
De regels voor het meenemen van fietsen in de trein worden regelmatig bijgesteld om reizigers tevreden te houden en de druk in de treinen te beheren. Vanaf 1 juli 2024 zijn er nieuwe voorwaarden voor het meenemen van speciale fietsen, zoals tandems en ligfietsen. Deze fietsen zijn alleen toegestaan als hulpmiddel voor reizigers met een beperking.
Daarnaast wordt er gewerkt aan de uitbreiding van fietsplekken in de treinen. Het doel is om meer ruimte te bieden voor fietsreizigers en zo het gebruik van fietsen in het openbaar vervoer te stimuleren.
Conclusie
Vrij reizen met de fiets in de trein is een duurzame en gezonde manier om het land te verkennen. Echter, het is belangrijk dat je je houdt aan de regels en voorwaarden om een probleemloze reis te kunnen maken. Denk aan het gebruik van fietskaartjes, de spitsuren, het type fiets en de regels per vervoerder. Door goed te plannen en voorbereid te zijn, kun je zorgen voor een comfortabele en plezierige fietsreis in het openbaar vervoer.
Bij het meenemen van een fiets in de trein is het verstandig om de website van NS of de betreffende vervoerder te raadplegen voor de meest actuele regels. Dit voorkomt ongemak en boetes. Bovendien is het aan te raden om de OV-fiets te overwegen als je geen eigen fiets hebt of deze niet meenemen wil.