De veiligheid van attracties op kermissen en in pretparken is een onderwerp dat regelmatig in de schijnwerpers komt te staan. In het licht van recente gebeurtenissen, zoals het dodelijke ongeluk met de attractie Fire Ball in Ohio, en de discussie over de veiligheid van gelijkaardige attracties in Nederland, is het belangrijk om inzicht te krijgen in de historische en huidige situatie van attractieongevallen in het land.
In dit artikel wordt ingegaan op een aantal incidenten die zijn voorgekomen in pretparken en op kermissen in Nederland, met aandacht voor de gevolgen voor bezoekers en medewerkers, evenals de maatregelen die genomen zijn om dergelijke ongevallen te voorkomen of te beperken. Op basis van de beschikbare informatie wordt een overzicht geschetst van wat er gebeurd is, wat de oorzaken konden zijn, en hoe het incident de kermis- en pretparksector heeft beïnvloed.
Incidenten in pretparken
In Nederland zijn meerdere pretparken die regelmatig opduiken in de media vanwege attractieongevallen. De Efteling, Toverland en Duinrell zijn dergelijke locaties waar bezoekers risico lopen op schade, ongeacht de strenge veiligheidsmaatregelen die meestal gelden.
Efteling
De Efteling is een van de oudste en grootste pretparken van Nederland en heeft in de loop van de jaren meerdere incidenten meegemaakt. In 2007 liep de achtbaan Python vast op het hoogste punt van de baan. Tijdens de evacuatie begon de achtbaan onverwacht weer te rijden. Gelukkig kon een passagier de veiligheidsbeugel nog sluiten, en een medewerker kon zich in veiligheid brengen, al kreeg deze persoon een lichte hersenschudding en blauwe plekken.
Een ander incident gebeurde in 2018 bij de wildwaterbaan Piraña. Een 22-jarige vrouw viel uit een bootje en raakte verlamd vanaf haar middel. Volgens de Efteling was ze gaan staan in het bootje, maar zij ontkent dit en zegt dat haar vriendin haar probeerde te helpen. Deze gebeurtenis benadrukt het belang van duidelijke instructies en veiligheidsrichtlijnen.
In 2005 overleed een externe medewerker bij de bouw van de Vliegende Hollander. Hij viel van 4 meter hoogte. In 2016 gebeurde een soortgelijke tragedie bij het plaatsen van een speeltoestel, waarbij een medewerker onder de vorken van een heftruck belandde.
Toverland
In Toverland gebeurde een ernstig ongeval in mei 2005 bij de attractie Backstroke. Een bootje vloog uit de baan, en het hele gezin dat erin zat, moest naar het ziekenhuis. De ouders raakten ernstig gewond aan hun nek, rug en schouder. De oorzaak van het incident wordt vermoedelijk gezocht in een te lage waterpijl, wat betekende dat de boomstam niet genoeg vaart had voor de volgende bocht.
Duinrell
In Duinrell gebeurde op 14 april 2007 een ongeluk bij de Mad Mill-attractie. Een deel van de attractie instortte, maar gelukkig was het park op dat moment niet druk, zodat er geen gewonden vielen. De attractie werd later hersteld en weer in gebruik genomen.
Incidenten op kermissen
Niet alleen pretparken zijn gevoelig voor ongelukken, ook kermissen kunnen risico’s bevatten. Een recent voorbeeld is het incident op de kermis in Tilburg in juli 2025 bij de attractie Mega Slide. Een 8-jarig meisje brak haar enkel. Deze gebeurtenis heeft geïllustreerd dat zelfs op tijden van lage druk en met veiligheidsmaatregelen, dergelijke incidenten zich kunnen voordoen.
Fire Ball-incident in Ohio
Het dodelijke ongeval in Ohio bij de attractie Fire Ball op 24 juli 2025 heeft ook in Nederland veel aandacht gekregen. Een 18-jarige man kwam om het leven en zeven anderen raakten gewond. De Nederlandse fabrikant van deze attractie, KMG uit Neede, gaf na overleg het advies om alle exemplaren van de attractie tijdelijk te sluiten totdat de oorzaak van het ongeval duidelijk is. Op de Tilburgse kermis staat een gelijksoortige attractie genaamd Chaos, die op verzoek van de fabrikant gesloten bleef.
Reactions van kermisbezoekers zijn uiteenlopend. Sommigen zijn ervan overtuigd dat de controles in Nederland beter zijn dan in de VS, waardoor de attractie veilig genoeg zou zijn. Anderen kozen ervoor om de attractie te mijden, met verwijzing naar online video’s waarin dergelijke incidenten zijn te zien.
Verantwoordelijkheid en veiligheidsmaatregelen
In de loop van de jaren zijn er maatregelen genomen om de veiligheid van attracties te verbeteren. De keuringen die in Nederland worden uitgevoerd, worden door sommigen gezien als beter dan die in andere landen. Dit is echter niet altijd het geval. De Efteling en Toverland hebben bijvoorbeeld maatregelen genomen om incidenten te voorkomen, zoals het aanpassen van attracties, trainingen voor medewerkers en verbeterde instructies voor bezoekers.
Toch blijft het een feit dat zelfs met de beste veiligheidsmaatregelen ongevallen kunnen gebeuren. In 2009 in Slagharen bij de attractie El Torito raakten een Duitse vrouw en haar 7-jarige neef gewond. De armen van de attractie begonnen te draaien terwijl ze probeerden in te stappen, wat leidde tot verwondingen. Dit incident werd later het enige ongeluk in de geschiedenis van Slagharen genoemd.
Een ander incident in 2005 betrof een 13-jarig meisje dat zwaargewond raakte. Er werd vermoed dat een losgeschoten elastiekje de oorzaak was. Dit benadrukte het belang van snelle medische hulp en goed toezicht op attracties.
Conclusie
De incidenten die in het kader van kermissen en pretparken in Nederland zijn voorgekomen, tonen aan dat de veiligheid van attracties een kwestie is die niet genoeg aandacht kan krijgen. Zowel bezoekers als medewerkers kunnen hierbij betrokken raken, zoals duidelijk gebleken is uit de incidenten in de Efteling, Toverland en Duinrell, evenals op kermissen in Tilburg en Slagharen.
Hoewel er regelmatig maatregelen worden genomen om de veiligheid te verbeteren, blijft het feit bestaan dat ongevallen zich kunnen voordoen. Het recente dodelijke ongeluk in Ohio bij de Fire Ball-attractie heeft geleid tot maatregelen in Nederland, zoals het tijdelijk sluiten van vergelijkbare attracties. Het is belangrijk dat zowel bezoekers als bedrijven blijven waakzaam en open staan voor verbeteringen op het gebied van veiligheid en controle.