Veiligheid van attractie- en speeltoestellen in de Nederlandse toeristische sector

De veiligheid van attractie- en speeltoestellen is een cruciale aandachtspunt in de Nederlandse toeristische sector. Zowel in attractieparken als op kermissen, schoolpleinen of andere openbare locaties worden regelmatig speel- en attractietoestellen gebruikt. Deze toestellen moeten voldoen aan strenge veiligheidsnormen om zowel kinderen als bezoekers te beschermen. Dit artikel biedt een overzicht van de juridische kaders, eisen en verantwoordelijkheden die van toepassing zijn op attractie- en speeltoestellen in Nederland, met name het Besluit veiligheid attractie- en speeltoestellen (Staatsbesluit 474) en de recente wijzigingen daaraan.

Veiligheidseisen voor attractie- en speeltoestellen

In Nederland zijn er duidelijke wetgevingsregels voor de veiligheid van attractie- en speeltoestellen. Deze regels zijn opgenomen in het Besluit veiligheid attractie- en speeltoestellen (Staatsbesluit 474), een juridisch kader dat in maart 1997 in werking is getreden. Dit besluit bepaalt dat alle speeltoestellen die bestemd zijn voor publiek gebruik veilig moeten worden ontworpen, geproduceerd en beheerd.

Voor speeltoestellen die na maart 1997 zijn geproduceerd, is het verplicht dat deze een typekeurcertificaat hebben. Dit certificaat duidt erop dat het toestel is goedgekeurd door een aangewezen instelling en voldoet aan de geldende veiligheidsnormen. Voor oude toestellen, die voor maart 1997 zijn gemaakt, geldt dat de beheerder verantwoordelijk is voor het zorgen van een veilige toestand. Dit kan inhouden dat oude toestellen worden herkeurd of vernieuwd om te voldoen aan huidige eisen.

Naast het Staatsbesluit 474 is ook het Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen 2023 (WAS 2023) van belang. Dit besluit verhoogt de veiligheidseisen verder en verplicht bepaalde partijen, zoals verhuurders, om primair verantwoordelijk te zijn voor veilige installatie en onderhoud van attractie- of speeltoestellen. Ook het gebruikstoezicht is verplicht voor niet permanent geïnstalleerde toestellen.

Verantwoordelijkheden en keuring

Een belangrijk aspect van veiligheid is dat beheerders verantwoordelijk zijn voor het onderhoud en beheer van attractie- en speeltoestellen. Dit betekent dat er regelmatige controles moeten plaatsvinden en dat er een logboek bijgehouden moet worden voor elk toestel. In het logboek worden alle keuringen, onderhoudsmaatregelen en eventuele incidenten vastgelegd. Dit is essentieel voor traceerbaarheid en het bewaken van veiligheid.

De keuring van een attractie- of speeltoestel wordt uitgevoerd door een aangewezen instelling. Als het toestel aan de eisen voldoet, wordt er een certificaat van goedkeuring afgegeven. Deze goedkeuring is verplicht voordat het toestel in gebruik kan worden genomen. De gemeente speelt hierbij ook een rol: voordat een attractietoestel op een kermiss of evenement geplaatst mag worden, dient de gemeente te controleren of het toestel in het Register attractie- en speeltoestellen (RAS) is goedgekeurd.

Uitzonderingen en toepassing

Niet alle attractie- en speeltoestellen vallen onder het WAS 2023. Er zijn bepaalde uitzonderingen geregeld in de wet. Zo zijn toestellen die alleen op privaat terrein worden gebruikt, zoals in particuliere tuinen, niet onderworpen aan de eisen van het besluit. Daarnaast vallen toestellen die uitsluitend in het buitenland worden gebruikt ook buiten de toepassing.

Voor bepaalde voorzieningen, zoals zweminrichtingen, gelden aparte veiligheidsregels. Deze zijn geregeld in een aparte wet. In 2000 is het Besluit veiligheid attractie- en speeltoestellen gewijzigd zodat de regels voor zwembaden niet langer automatisch onder het WAS vallen. Dit betekent dat er aparte procedures zijn voor het beheer en onderhoud van voorzieningen voor het zich te water begeven.

Inspectie en controles

De Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA) is verantwoordelijk voor het uitvoeren van controles op attractie- en speeltoestellen. Tijdens een inspectie zullen NVWA-inspecteurs controleren of het toestel goed onderhouden en veilig gebruikt wordt. Buiten de reguliere inspecties moet iedere beheerder zelf ook regelmatige controles uitvoeren en bewaken of het toestel aantoonbaar in een veilige staat is.

Tijdens een inspectie wordt aandacht besteed aan: - Of het toestel goed onderhouden wordt - Of het veilig gebruikt wordt - Of alle controles uitgevoerd zijn en traceerbaar zijn - Of het toestel in een veilige staat gehouden wordt - Of het toestel de juiste opschriften en leeftijdsaanduidingen heeft - Of alle incidenten, zoals ongevallen of wijzigingen, zijn vastgelegd in het dossier

Melding van incidenten

Een ernstig ongeval met een attractie- of speeltoestel moet direct worden gemeld aan de NVWA. Dit is verplicht om ervoor te zorgen dat eventuele risico’s snel worden ingeschat en voorkomen dat dergelijke incidenten zich herhalen. Het logboek dient hiervoor als een essentieel instrument, waarin alle incidenten en maatregelen worden vastgelegd.

Rol van gemeenten

Gemeenten spelen een belangrijke rol in de toezichtfunctie op kermissen en evenementen. Zij verlenen vergunningen voor dergelijke evenementen en controleren of alle attractie- en speeltoestellen aan de veiligheidseisen voldoen. Voordat een attractietoestel op een kermiss geplaatst mag worden, moet de gemeente controleren of het toestel in het Register attractie- en speeltoestellen (RAS) is goedgekeurd. Als een toestel geen geldige keuring heeft, kan de gemeente het weigeren.

Daarnaast zorgt de gemeente voor de publieke orde en veiligheid tijdens kermissen. Dit betreft bijvoorbeeld de bereikbaarheid van hulpdiensten zoals de brandweer en ambulance.

Veiligheidsnormen op schoolpleinen

Speeltoestellen op schoolpleinen zijn eveneens onderworpen aan de veiligheidseisen van het Besluit veiligheid attractie- en speeltoestellen. Scholen zijn verantwoordelijk voor het beheer van deze toestellen, tenzij er andere afspraken zijn gemaakt met de gemeente. Elke school dient te zorgen dat de speeltoestellen veilig zijn en in goede staat verkeren.

Voor speeltoestellen die na maart 1997 zijn geproduceerd, is het verplicht dat deze een typekeurcertificaat hebben. Voor oude toestellen is het de scholen of de gemeente die verantwoordelijk zijn voor het zorgen van een veilige toestand.

Veiligheid en toerisme

In de toeristische sector is de veiligheid van attractie- en speeltoestellen van essentieel belang. Touristen en bezoekers willen op een veilige manier genieten van recreatie en speeltoestellen. Daarom zijn de regels en controles zo streng en gedetailleerd. De combinatie van juridische kaders, controles en verantwoordelijkheden zorgt ervoor dat bezoekers zich veilig en comfortabel voelen tijdens hun verblijf in Nederland.

Toeristische locaties, zoals kermissen, speeltuinen en schoolpleinen, zijn een belangrijk onderdeel van de Nederlandse reiservaring. Door de naleving van de veiligheidsregels bij te dragen, kunnen hoteliers en toeristische bedrijven ervoor zorgen dat de ervaring van bezoekers positief en ongedaan blijft.

Conclusie

De veiligheid van attractie- en speeltoestellen in Nederland is een goed gereguleerd en gecontroleerd proces. Het Besluit veiligheid attractie- en speeltoestellen (Staatsbesluit 474) en het Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen 2023 vormen de basis voor alle veiligheidsmaatregelen. Deze regels gelden voor toestellen op diverse locaties, waaronder kermissen, schoolpleinen en attractieparken.

Beheerders, verhuurders en gemeenten zijn verantwoordelijk voor het zorgen van veiligheid, het uitvoeren van keuringen en het bijhouden van logboeken. Controles door de NVWA en andere instanties zorgen voor extra veiligheid. Bij een ernstig incident is het verplicht om dit direct te melden.

Door het naleven van deze regels wordt er gegarandeerd dat bezoekers veilig en zonder risico kunnen genieten van de vele toestellen die in Nederland beschikbaar zijn. Voor toeristen en hoteliers is dit van belang om ervoor te zorgen dat de ervaring in Nederland positief en onvergetelijk is.