Dichtbijdorpse Vakanties: Weekendjes in de Nederlandse Wijngaard

In de huidige reistijd ontdekken steeds meer mensen de charme van het reizen langs de naaste kant van huis. Niet te ver, maar wel voldoende ver genoeg om te ontsnappen aan het alledaagse, met een extra glans van ontdekking en heerlijke ervaringen. Een populaire trend daarin is het combineren van een kort verblijf met de zintuigenwekkende wereld van de wijngaarden in Nederland. De afgelopen jaren groeit het aantal wijngaarden in ons land, en met hem groeit de kans op het beleven van unieke weekendergelingen in de wijnregio’s. Een goed voorbeeld van hoe deze trend geboekt wordt, is bevat in het boek Dichtbij vakanties en weekendjes weg in de wijngaard van Gido Van Imschoot. Via dit initiatief krijg je een indruk van wat je in en rond Nederlandse wijngaarden kunt beleven.

In Nederland, en vooral in regio’s als Zuid-Limburg, Zeeland en bij wijze van spreken ook het buitenland als België, Luxemburg, Duitsland, vind je steeds meer locaties waar je kunt logeren, eten, wandelen of gewoon genieten. Deze wijngaarden bieden niet alleen fijn ruimtelijk en culinair aanbod, maar dragen ook bij tot het vormgeven van een persoonlijke en oogstwaardige vakantieoprichting. Dit artikel bevat een overzicht van de belangrijkste inzichten en uitstapjes naar de Nederlandse wijngaarden, evenals relevante accommodatieopties, reisadviezen en reikwijdte.

Wijngaarden in Nederland

Hoewel Nederland traditiegetrouw niet vooral als wijnland wordt geassocieerd, is het aantal wijngaarden in ons land in de afgelopen tientallen jaren aardig gegroeid. Tegenwoordig telt Nederland meer dan 200 wijngaarden, variërend van kleine biologische wijngaarden tot gerenommeerde wijnhuizen. De meeste wijngaarden bevinden zich in Zuid-Limburg, aangedreven door de gunstige bodemstructuur en klimaatkenmerken van dit gebied dat grenst aan Duitsland. Zuid-Limburg is dan ook de kern van het wijnproducentengebied in Nederland.

Naast regio’s met een hecht wijnbouwerslandschap, zoals Zuid-Limburg, groeien er ook wijngaarden in delen van Zeeland, de Achterhoek en zelfs in stedelijke omgevingen. Sommige van deze wijngaarden combinaten hun wijnproductie met het aanbod van overnachtingen, waardoor ze ook als vakantielocaties functioneren. Zo kun je, even buiten de wijnruit, opteren voor een geheel in de natuur geïmmerseerde verblijven of stedse toegankelijke wijnproeven in de stad.

De opkomst van de wijnsector in Nederland betekent dus ook een nieuwe reisrichting voor toeristen met een interesse in wijnproeven, culturele toegang tot het landschap en een gevoel voor het locale. De wijnboeren zijn daar bewust onderdeel van, want ze leggen graag hun passie uiteen aan bezoekers, delen regionale adviezen en zetten hun gastvrijheid aan de kaak. Voor sommige boeren is het niet alleen om de wijn, maar om de totale ervaring die hun bedrijf biedt: proeven, wandelen, eten en ontmoeten.

Uitstapjes bij Nederlandse Wijngaarden

In het boek Dichtbij vakanties en weekendjes weg in de wijngaard, van Gido Van Imschoot, worden tal van praktische en leuke uitstapjes beschreven voor wie afhankelijk is van betovering, evenwicht en ontdekking. Hieronder volgt een overzicht van enkele voorbeelden uit deze bron:

Domäne Des Hêtres (België): Niet ver van Luik gelegen, maakt Nicolas wijn in de golvende wijngaarden rond deze locatie. Bij een bezoek hier staat een wandeling langs de wijngaarden centraal, in combinatie met de ontspannende omgeving die hier wordt aangemerkt.
Apostelhoeve (Maastricht): Hierboven wordt een plek genoemd waar je te genieten hebt van een strak uitzicht op Maastricht vanaf de terras. Dit is een goed voorbeeld van het combineren van wijn, landschap en stedse culturele aanraking.
Wijndomein Johan (Zeeland): Iets wat de aandacht verdient is het smaakbeeld van de zilte lucht die zeer specifiek is rondom dit domein. Johan is actief in de regio Zeeland en kent zijn paswoord voor topwijn.
Antwerpse stadswijngaard: In de nabijheid van de Onze-Lieve-Vrouwetoren is een "Urban Winery" te vinden, hetgeen betekent dat wijnproducenten zich ook in stedelijke situaties uiting geven. Deze toegang maakt het makkelijker voor mensen om wijnproeven te combineren met een stadsbezoek, of juist het stadsleven te verlaten voor een korte wijnreis.
Wijnstekker bij de Drielandenpunt (Nederland): De B&B Domein Holset in Zuid-Limburg is uitgezocht als een plek waar je logeert aan de rand van een wijngaard en tevens kunt genieten van het rustige landschap van de Drielandenpunt.

Ook in de Achterhoek is sprake van wijn- en accommodatiesamenwerkingen. Het Wijndomein Erve Wisselink in Eibergen biedt bijvoorbeeld aan naast de wijngaard ook accommodatie via vakantiehuisjes te combineren. In Groesbeek is er een overeenkomst met het Wijnhoeve De Heikant, zodat er ook hier optionele logeerarrangementen zijn.

Alle genoemde locaties illustreren een trend waarin het wijnland geïntegreerd wordt in het reisplan van de wijnliefhebber of korting vanwege korte vakantie-uitstap.

Praktische Informatie over Wijngaarden in Nederland

Voor wie zich verbaast over het bezoeken of verblijven bij Nederlandse wijngaarden, zijn er enkele praktische tips te onthouden:

Tijdstip peningen: Omdat wijngaarden in Nederland vaak geen grote toeristische instapcentra zijn, is het verstandig om vooraf met de wijnboer afgesproken te maken. Sommige wijngaarden zijn open op bezoek, terwijl anderen reservering vereisen of slechts op bepaalde dagen open zijn.
Toegankelijkheid: Zuid-Limburg is de centrale wijnwijk in Nederland, maar ook wijngaarden in dichtere lopende oorden zoals Zeeland, Achterhoek of zelfs in stedelijke gebieden zijn toegankelijk. Reizen per auto is in praktijk meestal het handigste, hoewel fiets- of wandelrouten soms beschikbaar zijn.
Accommodatieopties: Niet alle wijngaarden bieden overnachting, maar enkele, zoals het geval is met de B&B Domein Holset in Zuid-Limburg, delen hun omgeving met overnachting. Ook enkele vakantiehuisjes of campinglocaties zijn verbonden aan wijngaarden. Voor wie op zoek is naar een gezamenlijke vakantie, zijn er opties voor groepen, hoewel het aan te raden is bij de eigenaar vooraf te informeren over het maximale aantal personen dat kan verblijven.
Wijndegustaties: De meeste wijngaarden bieden wijnproeven aan. Deze kunnen variëren van gratis degustaties (gecombineerd met toeristische routes of open dagen), tot betaalde samenzweringen waarbij je uitgebreid meespeelt in de productie of begeleiding door wijnboeren. Sommige activiteiten kunnen onderdeel van een wijnweekend vormen.
Combineren met cultuur en recreatie: Niet alleen wijn is het thema, maar meerdere wijngaarden staan in bredere regionale activiteit. Zo kun je wandelpaden, fietsgevaren of lokaal culinair aanbod combineren met je verblijf bij een wijngaard. Soms zijn de wijnboeren zelf inspiratie gegeven in hun aanbevelingen van restaurants, toegankelijke heuvels of monumenten.

Reisadviezen voor Wijnvakanties in Nederland

Voor wie overweegt om een kort vakantie- of weekendontspanning te experimenteren op basis van een Nederlandse wijnproef, zijn enkele reisadviezen van toepassing:

Keuze regio: Hoewel wijngaarden verspreid kunnen zijn, is Zuid-Limburg de meeste toegankelijke en intensieve regio. Daarnaast zijn er mogelijkheden in Zeeland, de Achterhoek of België. Wees bewust van je geografie en openbaar transportmogelijkheden om een plek te kiezen die je gemakkelijk kunt bereiken.
Tijdens de wijnseizoenen bezoeken: Wijnproeven, wijnweekenden en voorjaarsactiviteiten zijn meestal in het lente- en zomerseizoenen georganiseerd. De zogenaamde oogst en wijnopen dagen in Nederland vinden vaak plaats op bepaalde weekenden van mei tot en met september. Gebruik eventueel vooraf klokken, zoals wijnkalenders in de buurt, om je programma goed te bepalen.
Reiscombinatie: Een wijnweekend is geen louter wijnbezoek. Je kunt deze activiteit omvormen in een grotere korte vakantie. Denk bijvoorbeeld aan combinaties met wandelaanbiedingen in omgevingen van de wijngaarden of bezoeken aan lokale markten, museums, of kerkelijk-architectonische kerken. Soms begeleiden wijnboeren ook aanvullende activiteiten.
Plannen zonder druk: Hoewel de activiteiten kunnen varieren, is het van belang om voldoende vrije ruimte in te bouwen in het programma. Een wijnweekend is ook een kans om met rust en aandacht toe te doen, weg te lopen van het fast-food en fast-life, en totaal met de wijn- en natuurwereld in te gaan.
Vervoer: Het is aan te raden om met eigen transport te bewegen, omdat openbaar vervoer tussen wijngebieden beperkt kan zijn. Voor wie een auto leent of huurt, zijn er ook opties zoals carpool via sociale media of wijnorganisaties.
Voorzichtig drinken: Een wijnweekend is, desalniettegenstaande de naam, een gelegenheid om rustig en bewust te drinken. Er zijn vaak mogelijkheden voor lunchen, etenkans en genot van koffie, zodat je het niet overmatig hoeft te vullen. Er worden ook gidsen, sommeliers en wijnproeven aangeboden die inzicht geven in het genoegen van wijn, zonder persoonlijk of sociaal druk.

Overnachting Opties bij Wijngaarden

Een van de meest interessante ontwikkelingen in het Nederlandse wijnlandschap is het aanbod van accommodatie bij de wijnboer. Niet alleen voor dagbezoekers, maar ook voor toeristen die een overnachting willen en bezoeken door het weekend wilde maken, zijn er opties:

Camping en vakantiehuisjes: Sommige wijnproducers, zoals bij De Kleine Schorre in Zeeland of bij Erve Wisselink in de Achterhoek, combineren hun wijnsector met campingopties of vakantiehuisjes. Deze keuzes bieden extra flexibiliteit aan groepen en gezinnen.
B&B’s en wijnzieken: In Zuid-Limburg zijn B&B-opties, zoals Domein Holset, gevestigd in het landschap van de wijngaard. Dit maakt het mogelijk om overdag wijn uit te proeven en ’s avonds de wijn en de rust van een landschappelijke verblijf te genieten.
Logeren bij de boer: Daarnaast is de trend van “Logeren bij de boer” een alternatief waarin je (niet persé bij de wijnboer, maar in een boerse omgeving) overnacht. Op platforms zoals Boerenbed vind je bijvoorbeeld aanbiedingen met glamping, wonen en uitzicht op het land.

Een bijzonder voorbeeld is Hotel De Vrouwe van Stavoren in Friesland, waar je in een groot wijnvat kunt slapen. Hoewel dit niet direct bij een wijngaard in Nederland is gevestigd, maakt dit wel aparte indruk op wie van een speciale ervaring houdt.

Conclusie

Het bezoeken van Nederlandse wijngaarden biedt een interessante en herkenbare werkelijkheid voor korte reizen. Niet ver van huis, maar met passie, lokaal inzicht en rust is het mogelijk om in een paar dagen tijd een gevolg te genieten. De afgelopen jaren is het aantal aanbieders en activiteiten in deze sector gegroeid, waarbij ook opties voor het korte logeren zich zijn ontwikkeld. Het boek Dichtbij vakanties en weekendjes weg in de wijngaard, van Gido Van Imschoot, is hierin een waardevolle gids, dat korte vacaturen en wijnweekendjes presenteert in locaties in Nederland en het nabije buurland. Voor wie in Nederland op zoek is naar een rustige, culinair en lokaal beoefende vakantie, zijn de wijngaarden en hun verblijven een waardevolle ontdekking.

De toekomst van wijn- en reisactiviteiten in Nederland belooft te worden steeds levendiger en diverser. Of jij nu een wijnliefhebber bent, of gewoon bereid bent om bij een nieuwe kant van de regio te ontdekken, er zullen steeds meer kans optreden om dichtbij van dichtbij te genieten, en op een manier dat past bij jouw keuzes en levensstijl.