De eilanden Orkney en Shetland vormen het meest noordelijke deel van Schotland en bieden een bestemming die wezenlijk verschilt van het vasteland. Deze eilanden staan bekend om hun ruige natuur, ongerepte kustlijnen en een diepgewortelde geschiedenis die teruggrijpt tot de Vikingtijd en de prehistorie. Voor reizigers die op zoek zijn naar een unieke ervaring, combineren deze bestemmingen adembenemende landschappen met fascinerende archeologische vindplaatsen en lokale cultuur. De eilanden zijn bereikbaar via een combinatie van trein, bus en ferry, waardoor de reis zelf al onderdeel uitmaakt van het avontuur. Met name de neolithische overblijfselen, de wilde dieren en de karakteristieke Shetlandpony’s maken dit gebied tot een bijzondere plek voor een rondreis.
De Reis naar het Noorden: Transport en Logistiek
Een reis naar Orkney en Shetland is een uitdaging die planning vereist, gezien de afgelegen ligging. De reis kan aanvangen vanuit Nederland, waarbij de Eurostar vanaf Amsterdam Centraal of Rotterdam Centraal de eerste stap is naar het Verenigd Koninkrijk. De reis vervolgt via de East Coast Main Line naar Edinburgh. Vanuit Edinburgh gaat de tocht verder naar het noorden door de Schotse Highlands naar Inverness. Hier begint de Far North Line, een spoorlijn die zich slingert langs de Noordzeekust en door de Highlands naar Thurso, het meest noordelijke punt van het vasteland. Vanuit Thurso is het een korte rit naar de ferryterminal in Scrabster, die de overtocht naar Stromness op Orkney verzorgt. De ferry naar Orkney vertrekt vanuit Scrabster en brengt reizigers naar Stromness. Vanuit Stromness is het vervolgens mogelijk om door te reizen naar Kirkwall, de hoofdstad van de Orkney-eilanden.
Voor de overtocht van Orkney naar Shetland is er een nachtferry beschikbaar. Deze shuttlebus brengt reizigers van Kirkwall naar de ferryterminal, waarna de Northlink veerboot vertrekt naar Lerwick. De overtocht duurt de hele nacht, waarbij reizigers overnachten in een privéhut of binnenhut aan boord. De aankomst in Lerwick, de hoofdstad van Shetland, is in de vroege ochtend. De retourreis vanuit Schotland naar Nederland kan plaatsvinden via de treinverbindingen vanuit Edinburgh of Inverness.
De accommodaties tijdens de reis variëren. Overnachtingen vinden plaats in een combinatie van hotels en Bed & Breakfasts. De hotels beschikken over kamers met een eigen douche en toilet. Het is echter belangrijk om te vermelden dat niet alle hotels over een lift beschikken. De exacte prijzen voor de reis zijn op aanvraag.
Orkney: Een Archeologisch Paradijs
Orkney, gelegen op slechts 16 kilometer van het Schotse vasteland, bestaat uit ongeveer 70 eilanden. Het eiland is vooral beroemd om zijn uitstekend bewaard gebleven neolithische vindplaatsen, die behoren tot de oudste en best bewaarde in Europa. De geschiedenis van Orkney is rijk en omvat naast de prehistorie ook de invloed van de Vikingen en de sporen van de Tweede Wereldoorlog.
Hoogtepunten op Orkney
Tijdens een verblijf op Orkney zijn er diverse bezienswaardigheden die een bezoek waard zijn. De belangrijkste attracties zijn geconcentreerd rondom Kirkwall en de westkust.
- Skara Brae: Dit is een prehistorisch dorp uit de steentijd (neolithicum). De stenen huizen zijn zeer goed bewaard gebleven en bieden een uniek kijkje in het leven van meer dan 5.000 jaar geleden.
- Standing Stones of Stennes en de Ring of Brodgar: Deze stencirkels zijn indrukwekkende overblijfselen uit de prehistorie. De Ring of Brodgar is een van de grootste stencirkels van Schotland.
- St Magnus Cathedral: Gelegen in Kirkwall, is dit een van de grootste en mooiste kathedralen van Schotland. Het werd gesticht in de 12e eeuw.
- Highland Park Distillery: Voor liefhebbers van whisky is een bezoek aan deze distillery een must. Het is de noordelijkste whiskystokerij van Groot-Brittannië.
Naast deze vaste punten is het ook mogelijk om ferry’s te nemen naar andere eilanden, zoals het eiland Hoy, waar prachtige wandelingen gemaakt kunnen worden.
Shetland: Ruige Natuur en Vikinggeschiedenis
Shetland ligt verder naar het noorden en staat bekend om zijn ongerepte natuur. Op Shetland is men nooit ver van de zee; het maximale aantal kilometers dat men van de kust verwijderd kan zijn, is vijf. De kustlijnen zijn ruig en bieden uitstekende mogelijkheden voor wildlife-spotting.
Hoogtepunten op Shetland
Een bezoek aan Shetland biedt een mix van natuur, geschiedenis en cultuur. De volgende locaties worden aanbevolen:
- Sumburgh Head: Gelegen op het meest zuidelijke puntje van Shetland, biedt deze locatie bij de vuurtoren adembenemende uitzichten. In het voorjaar nestelen hier ontelbare papegaaiduikers.
- Jarlshof: Dit is een archeologische vindplaats met ruïnes uit de tijd van de Vikingen, maar ook uit eerdere en latere periodes. Het toont de lange bewoningsgeschiedenis van het eiland.
- St. Ninian's Island: Dit eiland is verbonden met het 'Mainland' van Shetland door een natuurlijk zandpad (een tombolo). Het strand wordt beschouwd als betoverend mooi.
- Scalloway: Deze plaats was vroeger de hoofdstad van Shetland. Het is een charmant vissersdorp met een rijke geschiedenis.
- Lerwick: De huidige hoofdstad van Shetland. Hier is het mogelijk om de stad te verkennen of wildlife-tours te boeken om walvissen, zeehonden en vogels te spotten.
Een speciale activiteit op Shetland is het bezoeken van de Shetland Pony Experience. Hier maken reizigers kennis met de beroemde Shetlandpony’s, waarbij het mogelijk is om de pony’s te borstelen en met ze te wandelen.
Activiteiten en Belevingen
Naast het bezoeken van bezienswaardigheden bieden Orkney en Shetland diverse activiteiten die de reis compleet maken. De natuur speelt hierbij een centrale rol.
- Wandelen: Zowel op Orkney (bijvoorbeeld op Hoy) als op Shetland zijn er volop mogelijkheden om te wandelen. De kliffen van Eshaness op Shetland worden specifiek genoemd als een indrukwekkende wandelbestemming.
- Wildlife spotten: De wateren rondom de eilanden zijn rijk aan dierenleven. Vanuit de haven van Lerwick zijn tours beschikbaar om walvissen en zeehonden te spotten. Ook de papegaaiduikers op Sumburgh Head zijn een groot trekpleister.
- Cultuur en Culinair: Hoewel de focus ligt op de natuur en geschiedenis, wordt ook de Schotse cultuur genoemd. Dit uit zich in doedelzakspelers, whisky en traditioneel eten zoals haggis. De Shetlandpony’s zijn een iconisch symbool van de eilanden.
Praktische Informatie en Reisplanning
Voor een geslaagde rondreis is het belangrijk rekening te houden met de logistieke aspecten. De reis kan worden geboekt als een groepsreis of als een individuele autorondreis.
Een voorbeeld van een dagindeling (gebaseerd op een 7-daagse rondreis): * Dag 1 & 2: Reis vanuit Nederland naar Edinburgh, door naar Inverness en Thurso, ferry naar Orkney. * Dag 3: Verken Orkney (Skara Brae, Ring of Brodgar, St Magnus Cathedral). * Dag 4: Mogelijkheid voor verdere verkenning van Orkney, 's avonds ferry naar Shetland (overnachting aan boord). * Dag 5: Aankomst in Lerwick, verkenning van de stad of ferry naar Bressay. * Dag 6: Verken Shetland (Sumburgh Head, Jarlshof, St. Ninian's Island, Scalloway). * Dag 7: Vertrek vanuit Shetland, ferry terug naar het vasteland of vliegreis.
De beste tijd om deze eilanden te bezoeken is in de zomermaanden (juni, juli, augustus). In deze maanden rijdt er op Orkney een speciale dubbeldeksbus met open bovendek langs de belangrijkste attracties, wat het reizen vergemakkelijkt. Ook het weer is dan over het algemeen het meest stabiel, hoewel het op deze noordelijke breedtegraden altijd wisselvallig kan zijn.
Conclusie
Orkney en Shetland bieden een reiservaring die wezenlijk anders is dan een standaard vakantie in Schotland. De eilanden combineren een unieke historische erfenis, gaande van neolithische nederzettingen tot Viking-overblijfselen, met een ruige en ongerepte natuur. De bereikbaarheid via ferry en trein zorgt voor een avontuurlijke reis, terwijl de accommodaties in hotels en B&B's voor het nodige comfort zorgen. Voor de reiziger die geïnteresseerd is in geschiedenis, archeologie, wandelen en wildlife, zijn Orkney en Shetland ongetwijfeld bestemmingen die een bezoek meer dan waard zijn. De combinatie van de Shetlandpony’s, de papegaaiduikers en de indrukwekkende kliffen maakt dit tot een onvergetelijke bestemming.