Cuba is een eiland dat een rijke en turbulente geschiedenis heeft doorstaan en wordt gekenmerkt door een lange en woelige geschiedenis. Door je te verdiepen in het verleden van Cuba kan je de eilandstaat van vandaag, met al zijn opvallende contrasten, beter begrijpen. Terwijl sommige reizigers ervoor kiezen om in de toeristische enclaves te blijven, moeten degenen die Cuba echt willen leren kennen verder gaan dan Havana en de paradijselijke stranden. Het land is fascinerend, maar niet makkelijk te bereizen. Vanwege het al 55 jaar durende Amerikaanse embargo zijn veel artikelen niet of nauwelijks te krijgen. Door het (gebrek aan) materiaal en de relaxte houding van de Cubanen kost een vakantie op eigen houtje heel erg veel tijd, maar het is natuurlijk wel erg avontuurlijk.
Voor wie van plan is om de diversiteit van het eiland te ontdekken, biedt een rondreis de ideale combinatie. Je hebt tijd om te genieten op de stranden, maar komt ook op minder ontdekte plekken van het land. Mocht je weinig tijd hebben, dan is een pakketreis een optie, maar zelf je route samenstellen behoort ook tot de mogelijkheden door middel van bouwstenen. In dit artikel worden essentiële tips verzameld voor een geslaagde rondreis door Cuba, gebaseerd op ervaringen en praktische informatie over transport, accommodatie, bezienswaardigheden en kosten.
Transport door Cuba
Het reizen door Cuba vereist planning en geduld. De afstanden zijn groot en de wegen zijn niet altijd in optimale conditie. Een goede voorbereiding op het vervoer is cruciaal voor het verloop van de reis. Er zijn hoofdzakelijk twee manieren om te reizen: de Viazul bus of een taxi collectivo.
Viazul is een overheidsbedrijf dat toeristenbussen inlegt van één stad naar de volgende. Deze bussen moet je meestal al op voorhand boeken als je een plekje wilt bemachtigen. De bussen zijn over het algemeen comfortabel en een betrouwbare manier om lange afstanden af te leggen. Een taxi collectivo is een gedeelde taxi. Nadat je een plekje hebt geregeld, word je aan je accommodatie opgehaald en tezamen met enkele andere toeristen naar je volgende bestemming gevoerd. Deze vorm van vervoer is iets minder comfortabel, maar wel sneller en je wordt vlakbij de deur van je volgende accommodatie afgezet. De prijzen van een Viazul bus en taxi collectivo zijn ongeveer hetzelfme.
Een andere optie voor transport, vooral voor kortere afstanden of specifieke tours, is het gebruik van een oldtimer. In Havana is het bijvoorbeeld mogelijk om een tour door de stad te maken in een oldtimer onder begeleiding van een lokale gids. Hoewel dit vaak toeristisch is, biedt het een unieke ervaring. Ook privétransfers zijn beschikbaar, vaak via reisorganisaties, wat een comfortabelere maar duurdere optie is. Het is aan te raden om niet te veel bestemmingen te proberen te bezoeken in een beperkte tijd. Beter één bestemming minder zien, dan een andere plek maar half te hebben gezien.
Accommodatie: Overnachten in een Casa Particular
Een van de leukste reistips voor Cuba is eigenlijk om te overnachten bij de Cubanen zelf: in een casa particular. Een casa particular is eigenlijk de Cubaanse versie van bed & breakfast. Je hebt je eigen slaapkamer, meestal met eigen badkamer. De meeste casa’s lijken in basis op elkaar en de casa’s waar reizigers hebben geslapen waren allemaal goed en schoon. Bij bijna alle casa’s kun je ontbijt boeken en meestal ook avondeten als je dat wilt.
Dit type accommodatie biedt niet alleen een authentieke ervaring, maar is ook een manier om de lokale economie direct te ondersteunen. Prijzen voor casa particulares variëren, maar liggen vaak tussen de €25 en €50 per nacht (prijsindicatie voor 2025). Het is een populaire optie onder toeristen en draagt bij aan een persoonlijke beleving van het land. Daarnaast zijn er ook all-inclusive hotels beschikbaar, vooral aan de stranden, met prijzen vanaf 30 euro per nacht, afhankelijk van de locatie.
Eten en Drinken in Cuba
Je zult nergens in Cuba problemen hebben om een maaltijd te krijgen, al is de lunch nog het lastigst; er zijn namelijk niet overal bakkers of restaurants. Het ontbijt kun je meestal voor een paar euro bijboeken bij je casa particulare en ook je avondeten (meestal vis of kip met rijst, groenten en fruit) kun je vaak daar nuttigen, of bij een restaurantje in de omgeving.
Voor een authentieke ervaring is het eten bij paladares (huiskamerrestaurants) aan te raden. Naast de maaltijden is de drankcultuur bekend; in de cafés klinkt live trompetmuziek en overal wordt rum geschonken. In de bar van Ernest Hemingway, la Floridita, kun je een Cubaanse mojito drinken. Hoewel eten overal verkrijgbaar is, zijn tussendoortjes moeilijk verkrijgbaar. Het is dan ook een aanbeveling om snacks zoals fruitkeks, sultana’s of mueslibars mee te nemen voor hikes of gewoon tussendoor.
Bezienswaardigheden en Bestemmingen
Cuba heeft een divers landschap en een scala aan steden en natuurgebieden die de moeite waard zijn. Een rondreis kan bestaan uit een combinatie van steden, natuur en stranden. Hieronder volgen enkele hoogtepunten die vaak genoemd worden.
Havana
Havana is de hoofdstad en het kloppende hart van Cuba. De meeste reizigers starten hun reis hier. José Martí International Airport (HAV) is het belangrijkste toegangspunt. De stad heeft een UNESCO-beschermde oude kern, Havana Vieja, een wonder van koloniale architectuur. Pleinen worden opgeluisterd door palmen en terrassen, in koloniale kerken wordt wierook gebrand.
Tijdens een verblijf van vier tot vijf dagen kunnen bezoekers een tour maken door de stad, de mooiste en meest interessante plekken bekijken onder begeleiding van een gids. Een bezoek aan het oude Spaanse fort, Plaza de la Revolución en het Capitolio behoort tot de mogelijkheden. Ook kun je een fietstocht maken of een salsa les volgen. De sfeer is voelbaar in straat na straat met sfeervolle oude gebouwen.
Viñales
Viñales is het centrum van Cuba’s beroemde sigarenindustrie. Het landschap van de provincie Piñar del Rio is prachtig en kenmerkend door de mogotes (kalkstenen heuvels). Een rit naar Viñales brengt je vaak ook langs Soroa, in het prachtige Sierra del Rosario berggebied, of een tussenstop in Las Terrazas, een beschermd natuurgebied. Viñales wordt vaak genoemd als een hoogtepunt en een bezoek aan de nabijgelegen Cayo Levisa is ook een optie.
Trinidad
Trinidad is een prachtige stad met felgekleurde huizen en kinderkopjes als straatstenen. De stad voelt bijzonder veilig, zelfs ’s avonds. Trinidad wordt vaak genoemd als een van de hoogtepunten naast Havana en Viñales. Het is aan te raden om hier drie à vier dagen te verblijven om de sfeer goed te proeven.
Andere Bestemmingen
Naast de grote namen zijn er andere plekken die de moeite waard zijn. Santiago de Cuba is een grote stad in het oosten. Santa Lucía is een strandbestemming waar all-inclusive hotels te vinden zijn. Baracoa wordt genoemd vanwege de jungle. De keuze van de route hangt af van de beschikbare tijd en interesses. Een weekje zon en zee op één van Cuba’s parelwitte stranden wordt vaak aanbevolen als afsluiter of onderdeel van de reis.
Veiligheid en Praktische Tips
Over het algemeen voelde ik me overal veilig vergeleken met andere Midden-Amerikaanse landen. Enkele tips om rekening mee te houden: - Vermijd ’s nachts alleen rondlopen in Havana centrum. - Blijf alert op toeristische plekken zoals Plaza Vieja. - Cubanen zijn over het algemeen behulpzaam en vriendelijk.
Voor de reisvoorbereiding is het belangrijk om een papieren of digitale reisgids mee te nemen, omdat je meestal geen internet hebt in Cuba. Het is ook verstandig om grondig door te lezen over geld en kosten in Cuba. Een andere tip is om aan en te vertrekken vanuit Varadero, aangezien vluchten van/naar deze bestemming vaak het goedkoopst zijn.
Kosten en Beste Reistijd
Cuba is betaalbaarder dan veel andere Caribische bestemmingen, vooral als je bepaalde tips volgt. Verblijf in casa particulares, eet bij paladares en gebruik openbaar vervoer tussen steden. Prijzen zijn sinds 2020 gestegen door inflatie en dollarisering van de economie. Een budget indicatie is €40-60 per dag voor budget reizen en €60-100 voor mid-range.
De beste reistijd voor Cuba is van november tot april. Het is dan: - Droog seizoen met weinig regen. - Temperaturen rond 25-28°C. - Minder vochtig dan in de zomer. - Buiten orkaanseizoen.
Conclusie
Een rondreis door Cuba biedt een unieke kans om een land te verkennen dat rijk is aan geschiedenis, cultuur en natuur. Van de levendige straten van Havana tot de rustige sigarenvalleien van Viñales en de historische charme van Trinidad. De sleutel tot een succesvolle reis ligt in de voorbereiding, met name rondom transport en accommodatie. Het kiezen voor casa particulares versterkt de verbinding met de lokale bevolking en het gebruik van Viazul bussen of taxi collectivos maakt reizen tussen steden mogelijk. Hoewel het land uitdagingen kent, zoals beperkte internettoegang en de noodzaak om contant geld te gebruiken, wegen de voordelen ruimschoots op tegen de nadelen. Met de juiste tips en een open geest kan een reis naar Cuba een onvergetelijke ervaring worden.